Mekke Paktı’na Mısır’ın Katılmama Sebepleri Neler?
Mekke Paktı’na Mısır’ın katılmama nedenleri ve bölgedeki etkileri üzerine değerlendirmeler.
Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan’ın Mekke’de imzaladığı ortak savunma anlaşmasına Mısır’ın katılmama kararı, Arap dünyasında geniş bir tartışma konusu haline geldi. 7 Ağustos’ta imzalanan bu anlaşma, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Pakistan Dışişleri Bakanı İshak Dar tarafından hiçbir ülkenin hedef alınmadığı vurgusuyla duyuruldu. İmzacı ülkelerin yetkilileri, anlaşmanın diğer ülkelere de açık olduğunu belirtti. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Anadolu Ajansı’na yaptığı açıklamada, Mısır’ın bu üç ülkenin doğal bir ortağı olduğunu ifade ederek, gelecekte anlaşmaya katılabileceğini dile getirdi.
Ancak Arap medyasında yer alan haberler, Kahire’nin bu anlaşmaya temkinli yaklaştığını gösteriyor. BBC Monitoring’in aktardığına göre, Mısır’ın Al-Shorouk gazetesinin editörü Emadeddin Hüseyin, Mısır’ın anlaşmadan haberdar olduğunu ve tüm seçeneklerin masada olduğunu belirtti. Hüseyin, bölgedeki mevcut çatışmaların etkisiyle Mısır’ın dikkatli hareket edeceğini ifade etti.
Bağımsız dijital medya kuruluşu Mada Masr ise Mısır’ın anlaşmaya davet edildiğini fakat bunu reddettiğini bildirdi. Haberde, Kahire’nin anlaşmayı sadece bir savunma iş birliği olarak değil, aynı zamanda siyasi bir hizalanma olarak değerlendirdiği vurgulandı. Mısır’ın Suudi Arabistan liderliğindeki siyasi bloka katılma konusundaki tereddütü, bölgedeki bağımsız hareket etme yetisini kısıtlayabileceği endişesinden kaynaklanıyor.
Arap diplomatlar, Mısır’ın Türkiye ile savunma anlaşması imzalama ihtimalinin düşük olduğunu, bunun Yunanistan ve Kıbrıs Cumhuriyeti ile karmaşık ilişkileri nedeniyle olduğunu belirtti. Ayrıca, Pakistan ile artan ekonomik iş birliğinin de Mısır’ın bu anlaşmaya katılmasını zorlaştırdığı ifade edildi. Rus RT Arabic kanalına konuşan askeri uzman Muhammed al-Shahawi, Mısır’ın katılmama kararını bilinçli ve hesaplı bir adım olarak nitelendirirken, bölgedeki çatışmaların daha da büyümesini engellemek için Mısır’ın İran ve ABD arasında arabuluculuk yapma çabalarını hatırlattı.
8 Ağustos’ta Al-Araby al-Jadeed haber sitesine konuşan ismini vermeyen bir Mısırlı kaynak, Kahire’nin Körfez ülkeleri ile güvenlik çıkarlarının örtüşmesine rağmen Mekke Paktı’na katılmayı düşünmediğini belirtti. Kaynak, Mısır’ın bu anlaşmaya katılmasının, Yemen’deki İran destekli Husiler ve Irak’taki İran yanlısı gruplarla doğrudan çatışmaya yol açabileceğinden endişe duyduğunu ifade etti. Suudi Arabistan, İran’ın desteklediği Husilere karşı Yemen hükümeti lehine askeri müdahalede bulunan dokuz ülkelik bir koalisyona liderlik ediyor.
Eski Mısır Dışişleri Bakan Yardımcısı Masum Merzuk, Mısır’ın Mekke Paktı ülkeleri ile 21 Haziran’da bir toplantı gerçekleştirdiğini hatırlatarak, Kahire’nin anlaşmaya katılmamasının birçok soru işareti yarattığını vurguladı. Mısır’ın Suudi Arabistan liderliğindeki koalisyonlara katılma konusundaki çekinceleri, Mekke anlaşması öncesinde de gündeme gelmişti. 6 Ağustos’ta Katar basınında çıkan bir haberde, Mısır ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin Riyad liderliğindeki bir deniz koalisyonuna katılma konusunda çekimser yaklaştığı belirtilmişti. Bu bağlamda, Suudi Arabistan’ın Mısır’ı ikna etme çabaları olduğu, ancak Kahire’nin Yemen’deki Husiler ve İran ile çatışmaktan çekindiği ifade edildi.
