İran’ın hamlesi piyasaları sarstı: Petrol 100 doları aştı

İran’ın Umman Körfezi ve Arap Denizi’nde yeni bir kısıtlama bölgesi ilan edeceğini açıklaması sonrası Brent petrol 101 doların üzerine çıktı.

ABD ile İran arasındaki gerilim, enerji piyasalarında etkisini daha güçlü biçimde göstermeye başladı. İran Devrim Muhafızları, Çabahar’dan başlayarak Umman Körfezi ile Arap Denizi’nin bazı kesimlerine uzanacak yeni bir deniz kısıtlama bölgesi oluşturulacağını duyurdu.

Planlanan bölgenin sınırlarını belirleyecek koordinatlar henüz paylaşılmadı. İran yönetiminin söz konusu bilgileri ilerleyen süreçte açıklayacağı bildirildi.

İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Sekreteri Mohsen Rezaei de pazar günü yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı’nın dışında yeni bir kısıtlı alan oluşturulacağını ifade etmişti.

İran’ın açıklamasının ardından küresel enerji piyasalarında hareketlilik arttı. Brent petrolün varil fiyatı çarşamba günü yüzde 3’ten fazla yükselerek 101 doların üzerine çıktı. Böylece fiyatlar 24 Temmuz’dan bu yana en yüksek seviyesine ulaştı.

Petrol fiyatlarındaki artışta Hürmüz çevresinde tırmanan gerilimin yanı sıra Suudi Arabistan’daki enerji tesislerine yönelik saldırılar ve Tahran’ın ABD’ye karşı “ekonomik savaş” yürüteceği yönündeki açıklamalar da rol oynadı.

Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrol miktarına ilişkin belirsizlik ise devam ediyor. Enerji şirketleri, hükümet yetkilileri ve piyasa aktörleri tarafından açıklanan verilerin birbirinden farklı olması, küresel arzın ne kadarının risk altında bulunduğunun net biçimde hesaplanmasını zorlaştırıyor.

Boğazdaki gemi trafiğinde de düşüş gözleniyor. Salı günü Hürmüz Boğazı’ndan geçen emtia taşıyan gemilerin sayısı 6’ya gerilerken, son 10 günlük ortalamanın yaklaşık 12 olduğu belirtildi.

İran ile Umman arasında yer alan Hürmüz Boğazı, ABD ve İran arasındaki karşılıklı askeri hamlelerin ardından bölgesel gerilimin odak noktası haline geldi. İran, ABD’nin 5 İran tankerini hedef almasının ardından Hürmüz Boğazı’nda 2 ABD savaş gemisi, 8 petrol tankeri ve farklı ülkelere ait 10 gemiyi hedef aldığını açıklamıştı.