Küresel piyasalar tarım dışı istihdam verisine odaklandı
Küresel piyasalar, Fed’in faiz artışı beklentilerindeki gerilemeyle yükselirken yatırımcıların odağı ABD’de açıklanacak tarım dışı istihdam verisine çevrildi.
Küresel piyasalar, ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz artıracağı yönündeki beklentilerin zayıflaması ve tahvil faizlerindeki sınırlı düşüşün etkisiyle pozitif bir görünüm sergiliyor. Yatırımcıların odağında ise bugün açıklanacak ABD tarım dışı istihdam verisi bulunuyor.
Jeopolitik gelişmelerin yanı sıra ABD’den gelen ekonomik göstergeler ve ekonomi yönetiminin açıklamaları, piyasalardaki fiyatlamalarda belirleyici olmayı sürdürüyor. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller, ekonomik verilerin enflasyon baskısının hafiflediğini göstermesi halinde bu ayki toplantıda politika faizinin sabit tutulmasını destekleyebileceği mesajını verdi.
Waller’ın açıklamalarının ardından Fed’in eylülde faiz artıracağına ilişkin tahminler yaklaşık yüzde 70’ten yüzde 50’ye geriledi. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yatay seyirle yüzde 4,78 seviyesinde bulunurken, dün 4.500 doların üzerini gören altının ons fiyatı önceki kapanışın hemen üzerinde 4.474 dolardan işlem görüyor.
Faiz artışı endişelerinin hafiflemesi ve tahvil getirilerindeki gevşeme, küresel risk iştahını güçlendirdi. Bitcoin de mayıs ayından bu yana ilk kez 82 bin dolar seviyesini test ettikten sonra 81 bin dolar civarında dengelendi.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Beyaz Saray’daki basın toplantısında Fed’in faizleri düşürmesi gerektiğine inandıklarını söyledi. İran konusunda ise askeri, ekonomik ve diplomatik seçeneklerin tamamının masada olduğunu belirten Vance, Tahran’la süresiz bir savaşa girme niyetinde olmadıklarını ifade etti.
Ticaret gündeminde Kanada Başbakanı Mark Carney’nin ABD ile anlaşmaya hazır olduklarına ilişkin açıklamaları öne çıktı. Carney, iki ülkenin de yararına olacak bir mutabakatın mümkün olduğunu, ancak bunun istikrar ve güvenilirlik temelinde kurulması gerektiğini söyledi. ABD Başkanı Donald Trump ise Kanada ile yaşanan gerilimden Carney’yi sorumlu tutarak ülke ekonomisinin çökebileceğini savundu.
Orta Doğu kaynaklı jeopolitik risklerin etkisiyle kasım vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,2 artışla 95,7 dolara yükseldi. Dolar endeksi de yüzde 0,1 artarak 99 seviyesinde seyrediyor.
Analistler, bugün açıklanacak tarım dışı istihdam verisinin piyasaların yönü açısından kritik olduğunu belirtiyor. Verinin, Fed’in önümüzdeki dönemde izleyeceği para politikasına ilişkin yatırımcılara önemli ipuçları sunması bekleniyor.
New York borsası, Fed’in bu ay faiz artırabileceği yönündeki beklentilerin zayıflamasıyla önceki günü yükselişle tamamladı. ABD’de 29 Ağustos’ta sona eren haftada ilk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı 206 bine çıkarak beklentilerin biraz üzerinde gerçekleşti.
Ülkenin dış ticaret açığı temmuzda aylık bazda yüzde 24,4 artışla 88,6 milyar dolara yükseldi ve 16 ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Analistler, artışta yapay zeka harcamalarının etkili olduğunu değerlendirdi. Tarım dışı iş gücü verimliliği yılın ikinci çeyreğinde yüzde 1,4 artarak tahminlerle aynı seviyede gerçekleşirken, Fed’in izlediği göstergelerden birisi olan birim emek maliyeti çeyreklik bazda yüzde 1,2 yükseldi.
ABD’de ISM hizmet sektörü Satın Alma Yöneticileri Endeksi ağustosta 55,4’e çıkarak beklentileri aştı ve hizmet sektöründeki büyümenin hızlandığına işaret etti. Nvidia’nın yapay zeka geliştirme platformu Hugging Face’i 12,93 milyar dolara satın almak üzere anlaşmaya vardığını açıklamasının ardından şirket hisseleri yüzde 1,8 değer kazandı. ABD endeks vadeli kontratları da güne pozitif başladı.
Avrupa borsalarında da önceki gün genel olarak yükseliş görüldü. Avro Bölgesi’nde temmuz ayı Üretici Fiyat Endeksi aylık yüzde 1,6, yıllık yüzde 5,8 artarak beklentileri aştı ve hazirana kıyasla hızlandı. Analistler, Hürmüz Boğazı kaynaklı tedarik sorunlarının enerji maliyetlerini artırmasının üretici fiyatlarına yansıdığını belirtti.
Almanya Başbakanı Friedrich Merz’in gelecek hafta yapılacak Avrupa Merkez Bankası faiz toplantısı öncesinde banka yetkilileriyle görüşmesi bekleniyor. İngiltere Merkez Bankası Başekonomisti Huw Pill ise ABD, İsrail ve İran arasındaki savaşın enflasyonu artırması karşısında faizlerin hızlı yükseltilmesinin, ileride daha sert artışlara duyulabilecek ihtiyacı azaltabileceğini söyledi.
Bu gelişmelerin ardından İngiltere’de FTSE 100 yüzde 0,7, Almanya’da DAX 40 yüzde 0,63, Fransa’da CAC 40 yüzde 0,07 ve İtalya’da FTSE MIB 30 yüzde 0,88 yükseldi. Avrupa endeks vadeli kontratları da güne artıda başladı.
Asya piyasalarında teknoloji hisselerindeki kazanımların etkisiyle pozitif seyir izlendi. Fed’in faiz artıracağına ilişkin beklentilerin gerilemesi, teknoloji şirketlerine yönelik risk iştahını destekledi. SoftBank Group hisseleri yüzde 9,5, SK Hynix hisseleri yüzde 4,1, Samsung Electronics hisseleri yüzde 2,5 ve Baidu hisseleri yüzde 4 yükseldi.
Japonya Merkez Bankasının faiz artırabileceği beklentisiyle 155,3’e kadar gerileyerek bir ayın en düşük seviyesini gören dolar/yen paritesi, 156 seviyesinin üzerinde dengelendi. Çin yönetimi ise ABD’nin İran’la bağlantılı oldukları gerekçesiyle Çinli kişi ve şirketlere uyguladığı yaptırımları kaldırması çağrısında bulundu.
Kapanışa yakın Kospi endeksi yüzde 1,9, Nikkei 225 yüzde 1,2, Hang Seng yüzde 2,1 ve Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,4 artış kaydetti.
Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, önceki günü yüzde 0,84 düşüşle 13.932,46 puandan tamamladı. TÜİK verilerine göre tüketici fiyatları ağustosta aylık yüzde 1,84, yurt içi üretici fiyatları ise yüzde 2,57 arttı. Yıllık enflasyon tüketici fiyatlarında yüzde 31,51, üretici fiyatlarında yüzde 27,95 olarak gerçekleşti.
Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontrat, akşam seansında yüzde 0,04 değer kazandı. Dolar/TL önceki günü yüzde 0,1 artışla 48,3210 seviyesinde tamamlarken, bankalararası piyasanın açılışında yüzde 0,2 yükselişle 48,4200’den işlem gördü.
Analistler, yurt içinde reel efektif döviz kurunun, yurt dışında ise başta ABD’nin tarım dışı istihdam verisi olmak üzere yoğun veri gündeminin izleneceğini belirtti. Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.800 ve 13.700 puan destek, 14.000 ve 14.100 puan ise direnç seviyeleri olarak öne çıkıyor.




