Irak, Petrol İhracatında Alternatif Yollar Arıyor
Irak, Hürmüz Boğazı’ndaki kriz nedeniyle Türkiye, Suriye ve Ürdün’e yeni petrol boru hatları inşa etmeyi planlıyor.
Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasındaki çatışmaların yeniden tırmanması, petrol ihracatına bağımlı olan Irak’ı yeni yollar aramaya yöneltti. Irak, Türkiye, Suriye ve Ürdün’e uzanan boru hatları inşa etmeye karar verdi. Hürmüz Boğazı’ndaki mevcut kriz ve devam eden abluka nedeniyle, Irak hükümeti, petrolünü Türkiye ve Suriye’deki Akdeniz limanlarına ulaştırmak için bu projeyi hızlandırıyor.
Planlanan boru hattı, Irak’ın güneyindeki petrol zengini Basra ile kuzeydeki Kerkük bölgelerinden başlayarak, Türkiye’nin Ceyhan limanına ve Suriye’deki Tartus ile Lazkiye arasında yer alan Baniyas limanına kadar uzanacak. İlerleyen aşamalarda, hattın Ürdün’ün Kızıldeniz kıyısındaki Akabe kentine kadar genişletilmesi de düşünülüyor.
Irak Petrol Bakanı Besim Muhammed Hüdeyir, ülkenin resmi haber ajansı INA’ya yaptığı açıklamada, yeni boru hattının fizibilite çalışmalarının sürdüğünü ve Irak petrolü için alternatif ihracat yolları bulma konusunda net bir stratejiye sahip olduklarını ifade etti.
Irak, petrol ticaretine büyük ölçüde bağımlı bir ekonomiye sahip. Normal koşullarda, petrol ihracatı devlet gelirlerinin yüzde 90’ından fazlasını oluşturuyor. Ülkede, devlet çalışanları, emekliler ve sosyal yardım alanlar dahil olmak üzere 10 milyondan fazla insanın maaşı devlet bütçesinden karşılanıyor.
Hürmüz Boğazı’ndaki savaş nedeniyle, petrol ihracatı ciddi bir tehdit altında. Irak hükümeti, çatışmalar nedeniyle azalan petrol üretimini telafi etmek için acil alternatif yollar arayışında. Ancak, petrolün Hürmüz Boğazı çevresinden ihraç edilmesi durumunda bile, İran’ın bölgedeki boru hatlarına ve diğer petrol tesislerine saldırma olasılığı devam ediyor. Ayrıca, kara yoluyla petrol ihracatı, deniz yoluna göre hem daha maliyetli hem de daha az verimli.
Mevcut durumda, Irak hükümeti, Kuzey Irak’taki Kürt bölgelerinden Türkiye’ye giden bir boru hattını kullanıyor. Ayrıca, Kürt bölgelerinden geçmeyen ve son test aşamasında olan bir diğer boru hattının da önümüzdeki günlerde faaliyete geçmesi bekleniyor.
Irak ve Suriye temsilcileri, Irak Başbakanı Ali el-Zeydi’nin Washington’a yaptığı ziyaret sırasında, her iki ülkeden geçen ve şu anda kullanılmayan bir petrol boru hattının yeniden devreye alınması için bir niyet beyanı imzaladı. Bu hattın günlük kapasitesi 700 bin varil (her biri 159 litre) olarak belirlenmiş durumda. ABD enerji şirketi Chevron’un bu projeye liderlik etmesi kararlaştırıldı. 2003 yılında ABD’nin Irak’ı işgali sırasında hasar gören bu boru hattı, o tarihten bu yana kapalı kalmıştı.
Irak topraklarındaki enerji faaliyetleri, İran ile yaşanan savaş nedeniyle kuzeydeki özerk Kürt bölgesinde de baskı altında. Bu bölgede faaliyet gösteren ABD enerji şirketi HKN Energy ve Birleşik Arap Emirlikleri’nden Dana Gas, artan çatışmalar sebebiyle çalışmalarını geçici olarak durdurmak zorunda kaldı.
